BIST 100 9.530 DOLAR 32,46 EURO 34,79 ALTIN 2.477,93
16° İstanbul
  • Adana
  • Adıyaman
  • Afyon
  • Ağrı
  • Amasya
  • Ankara
  • Antalya
  • Artvin
  • Aydın
  • Balıkesir
  • Bilecik
  • Bingöl
  • Bitlis
  • Bolu
  • Burdur
  • Bursa
  • Çanakkale
  • Çankırı
  • Çorum
  • Denizli
  • Diyarbakır
  • Edirne
  • Elazığ
  • Erzincan
  • Erzurum
  • Eskişehir
  • Gaziantep
  • Giresun
  • Gümüşhane
  • Hakkari
  • Hatay
  • Isparta
  • İçel
  • İstanbul
  • İzmir
  • Kars
  • Kastamonu
  • Kayseri
  • Kırklareli
  • Kırşehir
  • Kocaeli
  • Konya
  • Kütahya
  • Malatya
  • Manisa
  • Kmaraş
  • Mardin
  • Muğla
  • Muş
  • Nevşehir
  • Niğde
  • Ordu
  • Rize
  • Sakarya
  • Samsun
  • Siirt
  • Sinop
  • Sivas
  • Tekirdağ
  • Tokat
  • Trabzon
  • Tunceli
  • Şanlıurfa
  • Uşak
  • Van
  • Yozgat
  • Zonguldak
  • Aksaray
  • Bayburt
  • Karaman
  • Kırıkkale
  • Batman
  • Şırnak
  • Bartın
  • Ardahan
  • Iğdır
  • Yalova
  • Karabük
  • Kilis
  • Osmaniye
  • Düzce

TBMM aritmetiği ve yeni Anayasa

TBMM’de temsil edilen parti sayısı 14. Bu sayı yerel seçimler sonrasında artabilir. Türkiye siyasi tarihinin en parçalı TBMM tablosu bu. Parlamentoda 7 de bağımsız milletvekili var. Bağımsızlar, temsil edilen 14 parti kategorisine ait değiller. TBMM üye tam sayısı 600. Ama Hasan Bitmez vefat etti, Can Atalay’ın milletvekilliği düştüğü için, TBMM 1 yılını doldurmadan 2 fire verdi, sayısı 598’e indi. Belediye başkanlıklarına aday olan 20’nin üzerinden milletvekili var. Onlardan herhangi birisi seçilerse ve milletvekilliği yerine belediye başkanlığını tercih ederlerse onlar da 598’den düşülecek.

AKP ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın bu dönemki en önemli ve belki de tek hikayeleri yeni Anayasa. Yargı hiyerarşisi ve gelenekler bile bu yeni Anayasa tartışmalarına katkı sağlamak için zemin haline getirildi. Bu yeni Anayasa fikrinde içeriğe girilmiyor. 12 Eylül darbe Anayasası'nın yerine yeni bir Anayasa dillendiriliyor sadece. Son yargı kriziyle yaşanan sorunun da ancak yeni Anayasa ile çözüleceği ifade edilerek yeni Anayasa ihtiyacına somut bir gerekçe sağlanmaya çalışıldı.

Aslında MHP lideri Devlet Bahçeli izin verirse bir sistem tartışmasına kadar varan Anayasa değişikleri TBMM’nin gündemine gelecek. Erdoğan’ın kafasının bir köşesinde bunun var olduğu biliniyor. Ama her “başkanlık sisteminde düzenleme yapılmalı” açıklamasına ilk itiraz oradan MHP’den geliyor. Oysa bir sistem değişikliğiyle Erdoğan 4’üncü kez cumhurbaşkanlığına aday olmak, yani adaylığının önünü açmak istiyor.

Anayasa değişikliği olmaz ise Erdoğan aday olmasının tek yolu TBMM’de alınacak erken seçim kararı. Bunun için de en az 360 milletvekilinin onayı gerekiyor. Bu dağınık parlamentoda bu sayıyı bulmak da neredeyse imkânsız. AKP ile MHP’nin toplanı 313 ediyor. Cumhur ittifakının toplamı ise AKP’yi son dönem karşısına rakip olarak koyan YRP ile 323’ü buluyor. İddiaları doğru kabul edersek ve hiç fire yaşamayacağını da var sayarsak İyi Parti’nin de katkısı ile sayı ancak 361’i buluyor. Yani TBMM genel kurulunda bu gruptan 2 fire erken seçim kararı alınmasına engel olabiliyor ve bunun da mümkün olduğu muhtelif deneyimlerle mevcut.

Bu tablo üzerinden TBMM’nin erken seçim kararı alarak Erdoğan’a 4’üncü kez adaylık yolunu açması çok kolay gözükmüyor. Anayasa değişikliği daha da sıkıntılı. TBMM’de değişiklik için 400 oya referanduma gidebilmesi için de yine o bıçak sırtındaki 360 oya ihtiyaç var. Referandum AKP açısından hayli riskli bir konu. Çünkü Anayasa değişiklik oylaması bir anda iktidara güven oyu şekline dönebilir. Ve uzun zamandır ekonomik krize muhatap olmuş seçmenin iktidarı uyarması için kaçınılmaz fırsat haline de dönüşebilir Anayasa referandumu. Bu riski Erdoğan göze alır mı, göreceğiz.

DEVA Partisi de TBMM’de grup kurmanın planlarını yapıyor. DEVA’nın 15 milletvekili var, grup için 5 milletvekiline ihtiyaç duyuyor. 3 milletvekili bulunan DP ile kolayca anlaşabilecek gibi DEVA. Geri kalan en az 2 milletvekili için de gözü bağımsızlarda. Aslında grup sayısını 20’nin üzerine çıkarmak niyetinde herhangi bir sıkıntı yaşamamak için DEVA. Yerel seçimler sonrasında TBMM’deki grup sayısı da DEVA’nın grup kurmasıyla 7’ye çıkacak…